ทำไมต้องกายภาพบำบัดหลังการผ่าตัด

     หลายคนอาจมีความเข้าใจผิดว่าถ้าการผ่าตัดผ่านไปได้ดีก็จะหายเป็นปกติ  และหลังการผ่าตัดควรพักฟื้นเพื่อให้ร่างกายได้พักผ่อนฟื้นฟูอย่างเต็มที่  แต่ในความเป็นจริงแล้ว การทำกายภาพบำบัด มีบทบาทสำคัญไม่แพ้กันที่จะช่วยฟื้นฟูสมรรถภาพร่างกาย  ให้ผู้ป่วยกลับมาเคลื่อนไหวสามารถใช้ชีวิตและทำกิจวัตรประจำวันได้ใกล้เคียงปกติ ดังนั้นการทำกายภาพบำบัดหลังการผ่าตัดเป็นสิ่งจำเป็นและมีความสำคัญมากอย่างมาก เพื่อให้ได้รับผลลัพธ์ในการรักษาที่ดีที่สุด

กายภาพบำบัดหลังผ่าตัดคืออะไร?

     เป็นกระบวนการฟื้นฟูสมรรถภาพของร่างกายด้วยวิธีทางกายภาพ เช่น การออกกำลังกาย ฝึกการเคลื่อนย้ายตัว ป้องกันภาวะแทรกซ้อนต่างๆ การใช้เครื่องมือกระตุ้นไฟฟ้า หรือการประคบอุ่น–เย็น เพื่อช่วยลดอาการบวม ปวด กล้ามเนื้อตึง และช่วยให้ร่างกายกลับมาทำงานได้ใกล้เคียงปกติมากที่สุด

      หลังการผ่าตัด กล้ามเนื้อ เอ็น ข้อต่อ หรือกระดูกบริเวณที่ทำการผ่าตัดมักจะมีการอักเสบและบาดเจ็บ ส่งผลให้การเคลื่อนไหวลดลง อาจเกิดอาการเจ็บปวด กล้ามเนื้ออ่อนแรง หรือมีข้อจำกัดในการทำกิจวัตรประจำวัน เช่น การเดิน ยกของ นั่ง หรือแม้แต่การนอนในท่าปกติ
ดังนั้น “การพักฟื้นและการฟื้นฟูร่างกายอย่างถูกวิธี” จึงเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อช่วยให้ร่างกายค่อย ๆ กลับมาทำงานได้ตามปกติ เตรียมพร้อมสำหรับการเริ่มต้นใหม่อย่างมั่นคงและปลอดภัย
 

ทำไม “กายภาพบำบัดหลังผ่าตัด” จึงสำคัญ

     จุดประสงค์ของการทำกายภาพบำบัดนั้นก็เพื่อรักษาผู้ป่วยให้กลับมาสมบูรณ์แข็งแรง เคลื่อนไหวได้ตามปกติมากที่สุด  แต่ทั้งนี้ก็ต้องทำความเข้าใจด้วยว่าผู้ป่วยแต่ละคนใช้เวลาในการฟื้นฟูไม่เท่ากัน โดยขึ้นอยู่กับประเภทวิธีการผ่าตัด ระยะของโรค สมรรถภาพร่างกาย อายุของผู้ป่วย และรวมถึงการดูแลปัจจัยเสี่ยงโรคประจำตัว เป็นต้น

1. ลดอาการปวดอักเสบและบวมหลังผ่าตัด

     หลังผ่าตัดร่างกายจะเกิดการอักเสบและบวมบริเวณแผลผ่าตัด การกายภาพบำบัดจะช่วยกระตุ้นการไหลเวียนโลหิตและน้ำเหลือง ทำให้ของเหลวที่คั่งค้างระบายออกได้ดีขึ้น ลดอาการบวมและตึงกล้ามเนื้อ พร้อมช่วยบรรเทาอาการปวดโดยไม่ต้องพึ่งยาในปริมาณมาก

2. ป้องกันภาวะแทรกซ้อน เช่น ข้อติด กล้ามเนื้ออ่อนแรง

     หากปล่อยให้ร่างกายอยู่นิ่งนานเกินไป กล้ามเนื้ออาจอ่อนแรงลง และข้อต่าง ๆ อาจยึดติดจนขยับเคลื่อนไหวลำบาก การกายภาพจะช่วยให้ “เคลื่อนไหวอย่างปลอดภัย” ภายใต้การดูแลของนักกายภาพบำบัดผู้เชี่ยวชาญ เพื่อป้องกันภาวะแทรกซ้อนการเกิดภาวะข้อติด (Joint stiffness) และช่วยให้ร่างกายกลับมาเคลื่อนไหวได้อย่างปกติ

3. ฟื้นฟูสมรรถภาพการเคลื่อนไหว

     กายภาพบำบัดช่วยให้กล้ามเนื้อแข็งแรงและเพิ่มความยืดหยุ่น ส่งผลให้การเคลื่อนไหวดีขึ้น ความสมดุลของร่างกายดีขึ้น และลดความเสี่ยงต่อการล้ม โดยเฉพาะในผู้สูงอายุหรือผู้ที่ผ่านการผ่าตัดใหญ่ เช่น ผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่า ข้อสะโพก หรือกระดูกสันหลัง

4. เพิ่มประสิทธิภาพการฟื้นฟูแผลหลังผ่าตัด

     การเคลื่อนไหวร่างกายอย่างเหมาะสมช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือด ส่งผลให้แผลหายเร็วขึ้น และลดการเกิดพังผืดหรือการอักเสบเรื้อรังบริเวณแผลผ่าตัด

5. ฟื้นตัวไว กลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมั่นใจ

     เป้าหมายสูงสุดของการกายภาพบำบัดหลังผ่าตัด คือ “การฟื้นคืนคุณภาพชีวิต” ให้ผู้ป่วยสามารถกลับมาทำกิจวัตรประจำวัน เช่น เดิน ขับรถ ทำงาน หรือเล่นกีฬา ได้อย่างมั่นใจอีก

 ผู้ที่ควรได้รับการกายภาพบำบัดหลังผ่าตัดคือใคร

• ผู้ป่วยผ่าตัดกระดูกหัก เช่น กระดูกขา แขน หรือไหปลาร้า
• ผู้ป่วยผ่าตัดข้อเข่าหรือข้อสะโพกเทียม
• ผู้ป่วยผ่าตัดหมอนรองกระดูกหรือกระดูกสันหลัง
• ผู้ป่วยผ่าตัดหัวใจ หรือทรวงอก
• ผู้ป่วยผ่าตัดช่องท้อง เช่น ผ่าตัดไส้ติ่ง มดลูก หรือไส้เลื่อน
• ผู้ป่วยผ่าตัดสมอง หรือมีภาวะอัมพฤกษ์ อัมพาต

ประโยชน์ของการกายภาพบำบัดก่อนและหลังการผ่าตัด

• คลายความกังวลของผู้ป่วยและครอบครัว
• ฝึกการเคลื่อนย้ายตัวที่ถูกต้อง เช่น การลุก-นั่ง ยืน เดิน การจัดท่านอนในชีวิตประจำวันและการทำงาน
• ช่วยเพิ่มความแข็งแรง ความทนทาน และความยืดหยุ่นกับกล้ามเนื้อ
• ช่วยลดอาการปวดที่เกิดขึ้นหลังจากการผ่าตัด
• ฝึกการใช้อุปกรณ์ช่วยพยุงตัว อุปกรณ์การช่วยเดินต่างๆ ในช่วงแรกหลังจากการผ่าตัด
• ลดความเสี่ยงในการเกิดอาการแทรกซ้อน ผู้ป่วยฟื้นตัวได้เร็วยิ่งขึ้น

ขั้นตอนการทำกายภาพบำบัดหลังผ่าตัดที่โรงพยาบาลพริ้นซ์ ปากน้ำโพ

ประเมินสภาพร่างกายอย่างละเอียด

     ทีมแพทย์และนักกายภาพจะตรวจประเมินการเคลื่อนไหว ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ และความยืดหยุ่นของข้อต่าง ๆ เพื่อวางแผนการรักษาฟื้นฟูที่เหมาะสมในแต่ละบุคคล

ออกแบบโปรแกรมกายภาพเฉพาะบุคคล (Personalized Program)

     โปรแกรมการรักษามีการวางแผนให้เหมาะสมกับระยะการฟื้นฟู เช่น ระยะหลังผ่าตัด (ลดปวด ลดบวม) ,ระยะพักฟื้นหลังออกจากโรงพยาบาล (เพิ่มกำลังกล้ามเนื้อ) และระยะฟื้นฟูเพื่อกลับไปทำกิจวัตรตามปกติ

ติดตามผลการฟื้นฟูอย่างต่อเนื่อง

     โรงพยาบาลพริ้นซ์ปากน้ำโพ มีระบบการติดตามนัดหมาย เพื่อให้ผู้ป่วยฟื้นตัวได้ตามเป้าหมายอย่างปลอดภัย

ดังนั้นการทำกายภาพบำบัดภายหลังการผ่าตัด โดยการออกกำลังกายเคลื่อนไหวข้อต่อให้ได้มากที่สุดจะช่วยลดปัญหาการเกิดข้อยึดติดได้ ผู้ป่วยส่วนใหญ่มักไม่ค่อยให้ความร่วมมือเนื่องจากความเจ็บปวด แต่เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีในอนาคต ผู้ป่วยจึงจำเป็นอย่างยิ่งที่ต้องเข้ารับการทำกายภาพบำบัด

โรงพยาบาลพริ้นซ์ ปากน้ำโพ มีความพร้อมที่จะให้คำปรึกษาและดูแลผู้ป่วยและวิธีการรักษาอื่นๆ อย่างครบวงจร

 ขอคำปรึกษา คลิก

มีคำถามเกี่ยวกับ กายภาพบำบัดหลังการผ่าตัด?

สอบถามฟรี รับคำตอบได้ทันที ทางช่องทาง LINE เพื่อความสบายใจของคุณ
 

ช่องทางการซื้อแพ็กเกจและโปรโมชั่น